AYM kararı: Zarurî din dersine 20 bin TL tazminat

Anayasa Mahkemesi, zarurî din dersi uygulamasıyla, ebeveynlerin eğitim ve öğretimde dinî ve felsefi inançlarına hürmet gösterilmesini isteme hakkının ihlal edildiğine karar verdi.

Anayasa Mahkemesi, Hüseyin El ve kızı Nazlı Sevecen El’in başvurusu üzerine bir kere daha zarurî din dersi uygulamasını inceledi.

Yüksek Mahkeme, yaptığı inceleme sonunda, mecburî din ders uygulamasıyla anne babaların çocuklarının eğitim ve öğretiminde dini inançlarına hürmet gösterilmesini isteme hakkının ihlal edildiğine karar verdi.

‘LAİK DEVLETTE ZARURÎ HALE GETİRİLEMEZ’

Anayasa Mahkemesi şu tespit ve değerlendirmelerde bulundu: 

  • Din ve ahlak eğitim ve öğretimine ait genel unsurlar açıklanırken Anayasa’nın 24. unsurunun dördüncü fıkrasının Anayasa’nın “Başlangıç”ı ile 2., 13., 14., 68., 81., 103., 136. ve 174. unsurlarında yer alan laiklik kavramı ile birlikte kıymetlendirilmesi gerekir.
  • Laiklik; devletin din ve inançlar karşısında tarafsızlığını sağlayan, devletin din ve inançlar karşısındaki tüzel pozisyonunu, misyon ve yetkileri ile sonlarını belirleyen anayasal bir prensiptir.
  • Öte yandan din ve vicdan hürriyeti devletin belli bir dini yahut inancı bireylere dayatmamasını gerektirir.
  • Laik bir devlette muhakkak bir dinin eğitim ve öğretimi zarurî hâle getirilemez.
  • Nitekim bu unsurun bir gereği olarak Anayasa’nın 24. hususunun dördüncü fıkrasında din eğitimi ve öğretiminin lakin bireylerin kendi isteğine, küçüklerin de yasal temsilcisinin müsaadesine bağlı olduğu açıkça tabir edilmiştir.

‘DİNİ İNANÇLARA HÜRMET İHLAL EDİLDİ’

Anayasa Mahkemesi yaptığı inceleme sonunda şu kararı kurdu:

  • Ebeveynlerin eğitim ve öğretimde dinî ve felsefi inançlarına hürmet gösterilmesini isteme hakkının ihlal edildiğine ait argümanın KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA Kadir ÖZKAYA, Recai AKYEL, Yıldız SEFERİNOĞLU, Selahaddin MENTEŞ, Basri BAĞCI ve İrfan FİDAN’ın karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
  • Anayasa’nın 24. unsurunun dördüncü fıkrasında garanti altına alınan ebeveynlerin eğitim ve öğretimde dinî ve felsefi inançlarına hürmet gösterilmesini isteme hakkının İHLAL EDİLDİĞİNE Kadir ÖZKAYA, Hicabi DURSUN, Muammer TOPAL, Recai AKYEL, Yıldız SEFERİNOĞLU, Selahaddin MENTEŞ ve İrfan FİDAN’ın karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA,
  • Başvuruculara net 20.000 TL manevi tazminatın ORTAKLAŞA ÖDENMESİNE, tazminata ait öteki taleplerin REDDİNE,
  • Kararın birer örneğinin bilgi için Danıştay ve Ulusal Eğitim Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE,
  • Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 7/4/2022 tarihinde karar verildi.

YENİDEN YARGILANMAYACAK

Başvurucunun kızı 2018 yılından itibaren üniversite öğrencisi olduğu,  karar tarihi prestijiyle birinci ve ortaöğretim kurumlarında okutulan Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi dersini almak durumunda olmadığından ihlalin sonuçlarının ortadan kaldırılması için tekrar yargılama yapılmasında türel fayda bulunmadı.